ديوار سفيد است " كه تا سفيدى به ديوار منضم نشود ، حمل - سفيد بودن - بر آن ممكن نخواهد بود . و اما اگر به ضم ضميمه نيازى نبوده محمول بدون نياز به ضميمه بر موضوع حمل شود آن را خارج محمول خوانند مثل : انسان ممكن الوجود است . گاهى خارج محمول را بر هرچه كه از ذات موضوع خارج بوده بر آن حمل شود اطلاق ميكنند و بدينمعنى شامل محمول بالضميمه نيز مىشود . 6 - تقسيم عرض به اعتبار نحوه ارتباطش با موضوع : عرض گاهى بدون واسطه با موضوع مرتبط مىشود . مانند انسان متعجب است و انسان متعجب خندان است « 1 » و گاهى با واسطه به موضوع مرتبط مىشود مانند ارتباط " سياهى " با كلاغ به واسطه پرهايش . اگر پر كلاغ در كار نباشد سياهى به هيچوجه با ذات كلاغ رابطه‌اى ندارد . اولى را عرض ذاتى و دومى را عرض غريب خوانند . سخن در اقسام پنجگانه كلى به پايان رسانيد ، حال به بحث درباره تعداد كليات حقيقى جهان هستى بپردازيم . " شمارش كليات حقيقى " كليات حقيقه‌اى كه در خارج داراى افراد بوده و اجناس عاليه به حساب مىآيند ، ده عدد مىباشند كه آنها را مقولات عشر مىنامند . و آنها عبارتند از - جوهر و كم و كيف و اين و متى و جره و اضافه و فعل و انفعال و وضع - « 2 » . و اينك به تفسير هر يك از آنها بطور خيلى فشرده مىپردازيم ،

--> ( 1 ) - حمل خندان بودن بر انسان متعجب بلا واسطه است . ( 2 ) - البته برحسب آنچه ارسطو نظر داده و محققان از او پيروى